We kweken binnen: zo schakel je over naar de bloei

Bij de binnenteelt is de overgang van de vegetatieve fase naar de bloei een van de belangrijkste momenten van de hele teeltcyclus. Het juiste moment hangt af van verschillende factoren, en een goede timing van de omschakeling heeft grote invloed op de hoeveelheid en kwaliteit van de oogst. We nemen de belangrijkste aspecten van de overgang naar de bloeifase met je door en geven je advies over enkele geavanceerde teelttechnieken waarmee je een betere oogst kunt behalen.

Wat is het verschil tussen de vegetatieve fase en de bloei?

Laten we eerst verduidelijken wat we precies bedoelen met de omschakeling of overgang van de vegetatieve naar de bloeifase. Planten doorlopen tijdens hun leven vier fasen: eerst kiemen ze, daarna worden het zaailingen, vervolgens volgt de vegetatieve (groei)fase en ten slotte de bloei. In de eerste levensfasen richten planten zich op de vorming van nieuwe bladeren en wortels, zodat ze meer zonlicht en voedingsstoffen kunnen opnemen. Tijdens de bloei beginnen ze bloemknoppen te vormen, die uitgroeien tot bloemen, vruchten en zaden.

Maar hoe weten planten wanneer ze moeten gaan bloeien? Net als voor de energie voor fotosynthese vertrouwen ze ook hiervoor op zonlicht, dat de verandering van de seizoenen aangeeft. Bij kortedagplanten geldt dat ze sneller gaan bloeien naarmate de zon eerder ondergaat. Bij langedagplanten is dat juist andersom. Dit verschijnsel noemen we fotoperiodisme. We gaan hier uitgebreider op in in een van de eerdere artikelen op ons blog.

Buiten hoef je planten dus niet veel te helpen, maar bij binnenteelt bepaalt de kweker hoe dag en nacht elkaar afwisselen. De kweker beslist of het lichtschema de planten in de vegetatieve fase houdt, of dat het tijd is voor de bloei. De kritieke dag- en nachtduur kan per soort verschillen, maar bij de meeste kortedagplanten (waaronder de meeste populaire gewassen voor binnenteelt, zoals medicinale en aromatische kruiden) wordt de overgang naar de bloei in gang gezet door de dag te verkorten tot 12 uur (schema 12/12). Tijdens de vegetatieve fase houden de meeste kwekers een lichtschema aan met 16-18 uur licht en 6-8 uur donker.

Waar moet je op letten bij de omschakeling naar de bloei?

Hoewel kwekers bij binnenteelt veel factoren onder controle hebben, hangt de timing van het omschakelen van de verlichting vaak ook af van factoren waarop we niet helemaal invloed hebben. De hoogte en vorm van de planten spelen een rol, net als de toestand van het wortelstelsel en eventuele teelttechnieken die zijn toegepast.

Hoogte en vorm van de planten

Veel beginnende kwekers onderschatten hoe sterk planten na de omschakeling naar de bloei kunnen doorgroeien. Sommige soorten en variëteiten kunnen in de eerste bloeiweken tot wel drie keer zo lang worden. Houd altijd rekening met de ruimte boven de planten. Probeer de planten tijdens de vegetatieve fase met snoeien en andere technieken zo vorm te geven dat ze na de omschakeling de hele kweekruimte vullen en zo veel mogelijk toppen of bloemen aan het licht worden blootgesteld.

Wortelstelsel

Naast de groei in de hoogte en de vorming van nieuwe bladeren besteden planten een groot deel van de vegetatieve fase aan de ontwikkeling van hun wortelstelsel. De ruimte die de wortels nodig hebben, verschilt per teeltmethode, maar of je nu in hydrocultuur of in potten kweekt, je moet de wortelgroei de tijd geven. Zodra de plant gaat bloeien, richt ze het grootste deel van haar energie op de vorming van bloemknoppen en heeft ze alle voedingsstoffen nodig die haar wortels kunnen opnemen. Als je te vroeg omschakelt naar de bloei, gaat dat ten koste van de oogst aan het einde van de teeltcyclus. Er bestaat geen exacte wetenschap voor de timing, maar de meeste planten hebben na het verplaatsen naar hun definitieve plek minstens drie weken nodig voordat ze kunnen gaan bloeien.

Geavanceerde teelttechnieken

Om de opbrengst te maximaliseren, gebruiken veel kwekers verschillende innovatieve technieken die de groei en ontwikkeling van planten beïnvloeden. Het is belangrijk om te vermelden dat niet alle technieken geschikt zijn voor alle plantensoorten en -variëteiten; het gebruik ervan laten we ter beoordeling aan de lezer.

Sea of Green (SOG)

De Sea of Green-methode (SOG) houdt in dat je veel kleine, lage planten dicht naast elkaar kweekt. Het doel is om de planten zo snel mogelijk te laten bloeien, zodat ze geen tijd krijgen om zijtakken te vormen. Kwekers die deze techniek gebruiken, schakelen doorgaans over naar de bloei wanneer de planten 15-30 cm hoog zijn. Het resultaat zou een groot aantal planten met één hoofdtop moeten zijn.

Screen of Green (ScrOG)

Hoewel de afkorting lijkt op die van de vorige methode, is de Screen of Green-techniek daar juist het tegenovergestelde van. Bij ScrOG plaats je een steunnet ongeveer 30-60 centimeter boven de basis van de planten en vlecht je de toppen er vervolgens doorheen, zodat het bladerdek zo veel mogelijk wordt uitgespreid. Met deze methode kun je met wat geduld en ervaring de hele kweekruimte vullen met één plant of slechts enkele planten.

Lollipopping

De zeer populaire snoeimethode „lollipopping” houdt in dat je alle takken van de planten verwijdert, behalve de grootste takken die de meeste opbrengst beloven. Voorstanders van deze methode wijzen erop dat bloemen op de onderste en beschaduwde delen vaak niet rijpen en dat het geen zin heeft als planten daar energie en voedingsstoffen aan verspillen. Controleer voordat je gaat snoeien of de planten gezond en voldoende ontwikkeld zijn, zodat je hun groei niet afremt.

Wil je leren hoe je binnenshuis kweekt als een professional? Lees de nieuwste artikelen op ons blog!